In Lima werd het drukbezochte strand Agua Dulce, in het district Chorrillos, tijdelijk afgesloten. De sluiting in de maand februari duurde één zondag. De reden? De massale ophoping van afval dat elk weekend wordt achtergelaten door tienduizenden bezoekers!
In volle zomerseizoen kan deze kilometer zand tot 70.000 mensen ontvangen op twee dagen tijd. Het resultaat? Bijna 20 ton afval dat elke week wordt ingezameld: plastic flessen, glas, etensresten… en zelfs recent nog de helft van een geroosterd varken begraven onder het zand! Voor de lokale autoriteiten was het tijd om een krachtig signaal te geven.
Waarom een zo populair strand sluiten?
Voor de burgemeester van Chorrillos, Richard Cortez, is het doel tweeledig. Enerzijds de gemeentelijke teams de kans geven om de schoonmaakwerken af te ronden. Anderzijds een duidelijke boodschap sturen naar vakantiegangers over de vervuiling van stranden. Volgens hem is de situatie niet nieuw: “Dit sleept al jaren aan, het is geen probleem van één zomer. De beste boodschap aan onze bezoekers is de sluiting van het strand. We mogen het niet zover laten komen dat we tot een volledige sluiting moeten overgaan.”
Een geïsoleerd fenomeen? Niet echt
De sluiting van Agua Dulce lijkt spectaculair. Toch reikt het fenomeen veel verder dan de grenzen van Peru! De voorbije jaren hebben verschillende toeristische bestemmingen de toegang tot bepaalde natuurgebieden moeten beperken om de schade door massatoerisme in te dijken. Overvolle stranden in de Middellandse Zee, beschermde baaien in Thailand, eilanden die gesloten worden voor ecologisch herstel… De lijst wordt steeds langer.
Het patroon is vaak hetzelfde: een massale toestroom van bezoekers geconcentreerd tijdens enkele weken, de afvalverwerking die onder zware druk komt te staan, een versnelde aantasting van ecosystemen… Wat uiteindelijk leidt tot een laattijdige maar opvallende reactie van de autoriteiten.
Verantwoord toerisme: slogan of echte oplossing?
Achter deze sluiting schuilt een bredere vraag: hoe verzoen je brede toegankelijkheid met verantwoord toerisme? Het probleem is niet de bezoekersaantallen op zich. Stedelijke stranden vervullen een essentiële sociale rol, zeker in dichtbevolkte metropolen. Ze bieden een toegankelijke plek om te ontspannen, vaak gratis, voor duizenden gezinnen. Het wordt natuurlijk een ander verhaal wanneer de infrastructuur het tempo niet kan volgen en vooral wanneer individueel gedrag niet verandert…
Een tijdelijke sluiting van een strand kan een wake-upeffect creëren. Maar dat heeft alleen zin als het gepaard gaat met concrete maatregelen: sensibiliseringscampagnes, sancties bij het achterlaten van afval, meer sorteermogelijkheden… Zonder zulke acties dreigt de sluiting niet meer te zijn dan een korte onderbreking.