De planeet in solden: wereldwijd meer geld voor vernietiging dan voor bescherming

23-02-2026
Elke dollar geïnvesteerd het behoud van onze planeet, verbergt er dertig die haar vernietigen. Een rapport van de VN onthult het financiële onevenwicht dat zwaar weegt op de Aarde.
nature
© adam-kool

Terwijl duurzaam toerisme steeds vaker opduikt in toespraken, vertellen de cijfers een heel ander verhaal. Volgens een nieuw rapport van het Programma voor Milieu van de Verenigde Naties (PNUE) blijft de wereld massaal investeren in activiteiten die de natuur aantasten, veel meer dan in initiatieven die haar beschermen. En de kloof die gaapt, is hallucinant!

30 dollar om te vernietigen, 1 om te herstellen

In 2023 bereikten de financiële stromen die schadelijk zijn voor de natuur 7.300 miljard dollar. Ter vergelijking: de financiering voor ‘natuurgebaseerde oplossingen’ bleef steken op 220 miljard dollar. De rekensom is snel gemaakt: voor elke dollar die in milieubescherming wordt geïnvesteerd, gaan er 30 dollar naar haar afbraak.

Waar komt het geld dat de planeet schaadt vandaan?

Het grootste deel van deze destructieve financiering komt uit de privésector (ongeveer 4.900 miljard dollar), geconcentreerd in enkele sleutelgebieden, zo meldt de VN:


• Nutsvoorzieningen
• Industrie
• Energie
• Basismaterialen

Daarbovenop komen 2.400 miljard dollar aan publieke subsidies die als schadelijk worden beschouwd. Het gaat dan vooral om investeringen in fossiele brandstoffen, intensieve landbouw, transport, waterbeheer en bouw.

Bescherming van de natuur, het zorgenkind van de financiering

Het goede nieuws (dat hebben we nodig) bestaat uit 220 miljard dollar aan investeringen in natuurgebaseerde oplossingen. Die investeringen zijn er dus wel degelijk. Maar het is ruimschoots onvoldoende en die investeringen komen voor 90 % uit publieke middelen.

Zwart of wit, volgens de VN

De uitvoerend directeur van het PNUE, Inger Andersen, windt er geen doekjes om:
“Als je het geld volgt, zie je hoe groot de uitdaging is die voor ons ligt. We kunnen óf investeren in de vernietiging van de natuur, óf haar herstel ondersteunen; een middenweg bestaat niet.”

Die vaststelling is des te zorgwekkender omdat schadelijke investeringen versnellen, terwijl positieve financiering maar traag toeneemt.

Investeringen opdrijven zonder de wereldkas te plunderen

Om binnen de klimaat- en milieudoelstellingen te blijven, schat het rapport dat de jaarlijkse investeringen in natuurgebaseerde oplossingen tegen 2030 moeten stijgen tot 571 miljard dollar. Dat is een vermenigvuldiging met 2,5. Dat zou bouvendien slechts 0,5 % van het wereldwijde BBP van 2024 vertegenwoordigen.

En wat is de rol van het toerisme?

Het toerisme, dat sterk afhankelijk is van de kwaliteit van ecosystemen, wordt hier rechtstreeks door geraakt. Aangetaste landschappen, waterbronnen die onder druk staan, biodiversiteit in verval: zonder een gezonde natuur geen aantrekkelijke bestemmingen op lange termijn.